گزارش جدید بازار نفت آژانس بینالمللی انرژی (International Energy Agency (IEA)) برای اکتبر ۲۰۲۵، تصویری جامع از یک بازار در حال گذار را ترسیم میکند که مشخصه اصلی آن، مازاد عرضه قابل توجه و رشد محدود تقاضا است.
بر اساس این گزارش، عرضه جهانی نفت در ماه سپتامبر با افزایش ۷۶۰ هزار بشکهای به ۱۰۸ میلیون بشکه در روز رسیده است. این رشد قرار است ادامه یابد و پیشبینی میشود تولید جهانی در سال جاری ۳ میلیون بشکه در روز و در سال آینده ۲.۴ میلیون بشکه دیگر افزایش یابد. کشورهای غیر عضو اوپک پلاس، به رهبری آمریکا، برزیل، کانادا و آرژانتین، نقش اصلی را در این افزایش عرضه ایفا میکنند ، در حالی که اوپک پلاس نیز بر اساس توافق فعلی، تولید خود را افزایش خواهد داد.
در مقابل این عرضه فزاینده، رشد تقاضای جهانی با موانعی جدی روبرو است. پیشبینی میشود رشد سالانه مصرف نفت در سالهای ۲۰۲۵ و ۲۰۲۶ در حدود ۷۰۰ هزار بشکه در روز باقی بماند که به دلیل شرایط نامساعد اقتصاد کلان و روند پرشتاب برقیسازی در صنعت حملونقل، به مراتب پایینتر از روندهای تاریخی است. با این وجود، بخش پتروشیمی همچنان به عنوان موتور اصلی رشد تقاضا عمل خواهد کرد.
این شکاف بین عرضه و تقاضا، منجر به افزایش چشمگیر ذخایر جهانی نفت شده است. در ماه اوت، ذخایر به بالاترین سطح خود در چهار سال گذشته رسید و دادههای اولیه سپتامبر حاکی از افزایشی شدیدتر است که عمدتاً ناشی از جهش ۱۰۲ میلیون بشکهای حجم “نفت روی آب” بوده است. این مازاد عرضه فشار قابل توجهی بر قیمتها وارد کرده، به طوری که قیمت نفت برنت با کاهشی تقریباً ۱۱ دلاری از ابتدای سال، به حدود ۶۴ دلار در هر بشکه رسیده است.
با این حال، بازار با ریسکهای ژئوپلیتیکی نیز مواجه است. تحریمها علیه روسیه و ایران و حملات مستمر به زیرساختهای انرژی روسیه، فرآورش نفت خام این کشور را کاهش داده و منجر به کمبود سوخت و کاهش صادرات فرآوردههای نفتی شده است. این اختلالات بهویژه بازار فرآوردههای میانتقطیر را تحت تأثیر قرار داده و باعث افزایش حاشیه سود گازوئیل و سوخت جت در سطح جهانی شده است.
در مجموع، گزارش آژانس نشان میدهد که هرچند بازار نفت خام با مازاد عرضه روبرو است، اما محدودیتها در بخش پالایشی و تنشهای ژئوپلیتیکی میتواند بازار فرآوردههای نفتی را در شرایطی شکنندهتر و با محدودیت عرضه بیشتری نگه دارد.
گزارش جدید بازار نفت آژانس بینالمللی انرژی
